Akta postępowań restrukturyzacyjnych, w tym akta prowadzone przez nadzorcę układu, są przechowywane w systemie teleinformatycznym obsługującym sądy gospodarcze. Dzięki temu są chronione przed przypadkowym zniszczeniem lub zagubieniem. Jednak pełna eliminacja ryzyka utraty akt nie jest możliwa. W praktyce pojawia się więc pytanie: jak odtworzyć akta postępowania restrukturyzacyjnego, gdy zostaną one utracone lub zniszczone?
Wątpliwości dotyczą m.in. tego, czy zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 716–729 k.p.c.), czy też powinno istnieć odrębne rozwiązanie przewidziane w prawie restrukturyzacyjnym.
Czy przepisy o odtworzeniu akt mają zastosowanie w restrukturyzacji?
Prawo restrukturyzacyjne (art. 209 pr. restr.) przewiduje, że w postępowaniu restrukturyzacyjnym stosuje się odpowiednio jedynie przepisy księgi pierwszej części pierwszej k.p.c. Tymczasem regulacje o odtworzeniu akt (art. 716–729 k.p.c.) znajdują się w księdze czwartej.
Na pierwszy rzut oka mogłoby to oznaczać, że przepisy te nie obowiązują w sprawach restrukturyzacyjnych. Jednak w doktrynie przyjmuje się, że postępowanie o odtworzenie akt to odrębna instytucja procesowa, która nie jest związana wyłącznie z postępowaniem procesowym.
👉 W konsekwencji należy uznać, że art. 716–729 k.p.c. stosuje się również do akt postępowań restrukturyzacyjnych, a więc możliwe jest ich odtworzenie w trybie przewidzianym w kodeksie.
Jakie akta mogą być odtwarzane?
Wątpliwości dotyczą także tego, czy odtworzenie obejmuje wyłącznie akta sądowe, czy również dokumenty prowadzone w fazie przedsądowej, np. akta nadzorcy układu.
W orzecznictwie i literaturze wskazuje się, że odtworzeniu mogą podlegać nie tylko akta główne sprawy rozpoznawczej, ale również:
- akta postępowania zabezpieczającego,
- akta egzekucyjne prowadzone przez komornika,
- a nawet akta sprawy o odtworzenie innych akt.
Oznacza to, że akta nadzorcy układu również mogą być odtworzone w ramach tego trybu.
Elektroniczna forma akt i jej konsekwencje
Postępowania restrukturyzacyjne prowadzone są obecnie niemal w całości w systemie teleinformatycznym. Dotyczy to nie tylko głównej fazy postępowania, ale także spraw pobocznych, np.:
- powództwa o uznanie czynności dłużnika za bezskuteczną wobec masy sanacyjnej,
- wnioski o wyłączenie sędziego.
Sprawy te rejestrowane są w repertorium GRo i GUo i prowadzone w pełni elektronicznie. Celem ustawodawcy była pełna informatyzacja, co jasno wynika z uzasadnienia nowelizacji:
„Osiągnięcie tego celu wymaga wprowadzenia możliwie szerokiego obowiązku składania pism i dokumentów za pośrednictwem systemu teleinformatycznego z wykorzystaniem udostępnianych w systemie formularzy elektronicznych (art. 216a ust. 1 p.u., art. 196a ust. 1 p.r.).”
👉 Zatem odtworzenie akt postępowania restrukturyzacyjnego również powinno następować elektronicznie.
Obecnie w systemie brak jest dedykowanego formularza do wszczęcia postępowania odtworzeniowego. Nie stanowi to jednak przeszkody – wniosek można złożyć za pomocą formularza „Pismo inne”.
Praktyczny przykład
Firma „Tech-Metal” z Wrocławia prowadziła postępowanie o zatwierdzenie układu. Nadzorca układu gromadził dokumenty wyłącznie w systemie teleinformatycznym. Z powodu awarii serwera część akt została utracona.
Spółka wraz z nadzorcą złożyła do sądu restrukturyzacyjnego wniosek o odtworzenie akt. Wniosek został wniesiony przez system elektroniczny jako „Pismo inne”. Sąd wszczął postępowanie odtworzeniowe na podstawie art. 716–729 k.p.c., przesłuchując uczestników i wykorzystując kopie dokumentów, które znajdowały się u wierzycieli oraz w systemie księgowym dłużnika.
Dzięki temu odtworzono pełną dokumentację i możliwe było kontynuowanie postępowania o zatwierdzenie układu.
Podsumowanie
- Odtworzenie akt restrukturyzacyjnych odbywa się na podstawie art. 716–729 k.p.c. – mimo że prawo restrukturyzacyjne nie odsyła bezpośrednio do księgi czwartej.
- Postępowanie odtworzeniowe obejmuje wszystkie rodzaje akt sądowych i okołosądowych, w tym dokumentację nadzorcy układu.
- W dobie pełnej informatyzacji postępowań restrukturyzacyjnych odtworzenie akt powinno następować w formie elektronicznej.
- Brak specjalnego formularza w systemie nie wyklucza możliwości złożenia wniosku – wystarczy użyć opcji „Pismo inne”.
Podstawa prawna
- art. 716–729 – Kodeks postępowania cywilnego
- art. 209 – Prawo restrukturyzacyjne
- art. 216a ust. 1 – Prawo upadłościowe
- art. 196a ust. 1 – Prawo restrukturyzacyjne
- § 93 ust. 1 pkt 4, § 156 ust. 1 pkt 4, § 234a ust. 1 pkt 11 – rozporządzenie w sprawie organizacji i zakresu działania sądów powszechnych
Tematy porad
- odtworzenie akt postępowania restrukturyzacyjnego
- elektroniczne akta sądowe w restrukturyzacji
- utrata akt nadzorcy układu – co zrobić
- zastosowanie art. 716–729 k.p.c. w restrukturyzacji