Umorzenie postępowania upadłościowego nie zawsze oznacza koniec możliwości egzekwowania wierzytelności. W przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, która formalnie nadal istnieje w Krajowym Rejestrze Sądowym, wierzyciele – w tym organy podatkowe – mogą ponownie podejmować działania egzekucyjne.
Co oznacza umorzenie postępowania upadłościowego?
Zgodnie z art. 361 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo upadłościowe, sąd umarza postępowanie upadłościowe, jeżeli:
„w masie upadłości nie ma majątku wystarczającego na zaspokojenie kosztów postępowania”.
W praktyce oznacza to, że nie udało się uzyskać środków pozwalających choćby na pokrycie kosztów samego postępowania.
W KRS mogła pojawić się informacja o rozwiązaniu spółki – wynika to z faktu, że ogłoszenie upadłości samo w sobie stanowi przesłankę rozwiązania spółki (art. 270 pkt 3 k.s.h.). Jednak w przypadku umorzenia upadłości ustawodawca przewidział mechanizm „odwrócenia” tego skutku.
Czy spółka faktycznie ulega rozwiązaniu?
Zgodnie z art. 289 § 2 k.s.h.:
„Spółka nie ulega rozwiązaniu, jeżeli postępowanie upadłościowe zostało umorzone”.
Oznacza to, że wpis w KRS o rozwiązaniu spółki traci swoją aktualność – spółka w dalszym ciągu istnieje i funkcjonuje jako osoba prawna. Nie dochodzi więc do jej automatycznego wykreślenia z rejestru przedsiębiorców.
Możliwość wszczęcia ponownej egzekucji
Skoro spółka formalnie istnieje, wierzyciele – w tym urząd skarbowy – mogą prowadzić wobec niej egzekucję. Dotyczy to również zaległości podatkowych, np. z tytułu podatku od środków transportowych. Wystawione wcześniej upomnienia zachowują swoją moc, a organ egzekucyjny może ponownie wszcząć postępowanie.
⚠️ Problem praktyczny pojawia się jednak wtedy, gdy majątek spółki jest w rzeczywistości pusty. Skoro nie starczyło nawet na koszty wykreślenia spółki z rejestru, skuteczność egzekucji może być znikoma. Jednak sam brak środków nie wyłącza prawa wierzyciela do prowadzenia egzekucji.
Przykład
Spółka Transbudex Sp. z o.o. z Warszawy zalegała z zapłatą podatku od środków transportowych w wysokości 15 000 zł. W 2023 r. ogłoszono jej upadłość, jednak postępowanie zostało umorzone, ponieważ w masie upadłości nie było żadnego majątku. W KRS znalazł się wpis o rozwiązaniu spółki, ale po umorzeniu upadłości spółka formalnie dalej istnieje. Urząd skarbowy, dysponując wcześniejszymi upomnieniami, wszczął ponowną egzekucję. Choć szanse na odzyskanie należności są niewielkie, nie ma przeszkód prawnych, by takie działania podjąć.
Podsumowanie
- Umorzenie postępowania upadłościowego nie powoduje rozwiązania spółki z o.o. (art. 289 § 2 k.s.h.).
- Wpis w KRS o rozwiązaniu spółki w takiej sytuacji staje się nieaktualny.
- Wierzyciel może wszcząć ponowną egzekucję na podstawie wcześniej wystawionych upomnień, także w odniesieniu do podatku od środków transportowych.
- Problemem pozostaje realna skuteczność takiej egzekucji, jeżeli spółka faktycznie nie posiada majątku.
Podstawa prawna
- art. 361 ust. 1 pkt 1 – Prawo upadłościowe
- art. 270 pkt 3 – Kodeks spółek handlowych
- art. 289 § 2 – Kodeks spółek handlowych
Tematy porad zawartych w artykule
- umorzenie postępowania upadłościowego a egzekucja wobec spółki z o.o.
- możliwość ponownej egzekucji po upadłości spółki
- zaległości podatkowe a umorzenie upadłości
- skutki umorzenia upadłości dla wpisu w KRS